અમદાવાદઃ રાજ્યમાં નવરાત્રિનો રંગ ધીમે ધીમે જામી રહ્યો છે. આજે ચોથું નોરતું છે. માત્ર ગુજરાત જ નહીં પણ વિદેશમાં જ્યાં પણ ગુજરાતીઓ વસે છે ત્યાં પણ હવે નવરાત્રિના તમામ દિવસો દરમિયાન ગરબાનું આયોજન થઈ રહ્યું છે. સામાન્ય રીતે વિદેશમાં શનિ-રવિ જ નવરાત્રિ થતી હોય છે પરંતુ છેલ્લા બે - ત્રણ વર્ષથી તેમાં બદલાવ આવ્યો છે.
વીકેન્ડમાં મોટી સંખ્યામાં ઉમટે છે લોકો
મળતી વિગત પ્રમાણે, વિશ્વભરમાં નવરાત્રિની ઉજવણી ગુજરાતીઓ, નોકરિયાતો, વિદ્યાર્થીઓ અને ભારતીય પરિવારોને એક તાંતણે બાંધી રહી છે. કેટલાક ખેલૈયાઓ તો રાસ-ગરબાની આનંદભરી રાતો માણવા માટે કલાકોની મુસાફરી પણ કરી રહ્યા છે. મંદિરો અને સાંસ્કૃતિક સંસ્થાઓ તમામ નવ રાતો માટે કાર્યક્રમોનું આયોજન કરી રહી છે, જ્યારે લોકપ્રિય કલાકારો વીકએન્ડ (શનિ-રવિ)ના કાર્યક્રમોમાં વિશાળ જનમેદની ખેંચી રહ્યા છે. અમેરિકાના ન્યૂ જર્સી અને ન્યૂયોર્કથી લઈને ઓસ્ટ્રેલિયાના સિડની સુધી, આ તહેવાર સામાજિક ઉત્સવની સાથે સાથે ગુજરાત સાથેના જોડાણનું માધ્યમ પણ બની રહ્યો છે.
અમેરિકાના ન્યૂ જર્સીમાં ઘટ સ્થાપન વિધિ પછી શહેર અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાંથી ખેલૈયાઓ એકઠા થાય છે અને મધ્યમાં રાખેલી ગરબી ફરતે ગરબા રમે છે. મંદિરના પૂજારીના કહેવા પ્રમાણે ભક્તો તેમની વ્યસ્ત દિનચર્યા અને લાંબી મુસાફરી છતાં દરરોજ ભાગ લે છે તે જોઈને અમે છેલ્લા બે-ત્રણ વર્ષથી તમામ નવ રાતો દરમિયાન ગરબાનું આયોજન કરી રહ્યા છીએ. વીકએન્ડમાં અને જ્યારે કોઈ લોકપ્રિય કલાકાર પરફોર્મ કરી રહ્યા હોય ત્યારે ભીડ ચારથી પાંચ ગણી વધી જાય છે.
દાયકાઓથી, નવરાત્રિની ઉજવણી વિદેશમાં આયોજિત ભારતીય સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમોનો અભિન્ન ભાગ રહી છે. જોકે ગુજરાતીઓ આ કાર્યક્રમોનું મુખ્ય કેન્દ્ર હોય છે, પરંતુ અન્ય રાજ્યોના ભારતીયો પણ તેમાં ઉત્સાહભેર જોડાય છે. કેટલાક લોકો માટે ડિઝાઇનર ગરબા પોશાક આ ઉજવણીનો એક ભાગ છે, તો અન્ય લોકો માટે આ તહેવાર પોતાના મૂળ સાથે જોડાયેલા રહેવાનો માર્ગ છે.
સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે, ન્યૂ જર્સી, ન્યૂયોર્ક અને આસપાસના વિસ્તારોમાં વીકએન્ડ ગરબા ખૂબ જ લોકપ્રિય રહે છે. તેમણે કહ્યું કે ઘણા સ્થળોએ ખુલ્લા મેદાનમાં ગરબા કાર્યક્રમો પણ યોજાય છે. સમય જતાં, આ કાર્યક્રમો વધુ ભવ્ય બન્યા છે અને તે વડીલો તેમજ યુવા પેઢી બંનેને આકર્ષી રહ્યા છે.
રાત્રિ બીફોર નવરાત્રિનું આયોજન
અન્ય દેશોમાં પણ નવરાત્રિની ઉજવણી વેગ પકડી રહી છે. ગુજરાતી કલાકારોએ ખાડી દેશો, ઓસ્ટ્રેલિયા, ન્યુઝીલેન્ડ, યુકે અને દક્ષિણ આફ્રિકામાં 'રાત્રિ બીફોર નવરાત્રિ' કાર્યક્રમો રજૂ કર્યા છે. સૂત્રો મુજબ, ગુજરાતી સમુદાય માટે આ એક એવો કાર્યક્રમ છે જેની દરેક વ્યક્તિ આતુરતાપૂર્વક રાહ જુએ છે. વીકએન્ડ દરમિયાન વધુ ખેલૈયાઓ આવે છે. તેમાંના મોટાભાગના નોકરિયાતો કે વિદ્યાર્થીઓ હોય છે. કેટલાક લોકો તો આ કાર્યક્રમમાં હાજરી આપવા માટે કલાકોની મુસાફરી કરીને આવે છે.
સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે, ગુજરાતની જેમ જ વિદેશમાં પણ હવે મોટાભાગના કાર્યક્રમો ટિકિટ આધારિત બની ગયા છે, જ્યારે અનેક મંદિરો હજુ પણ સામુદાયિક સ્તરે રાસ-ગરબાના કાર્યક્રમોનું આયોજન કરી રહ્યા છે.
