નેશનલ પેન્શન સિસ્ટમ (NPS)માં ઇન્વેસ્ટ કરનારા માટે સ્કીમ પસંદ કરવી હવે પહેલા કરતા સરળ થઇ શકે છે. પેન્શન ફંડ રેગ્યુલેટરી એન્ડ ડેવલપમેન્ટ ઓથોરિટી (PFRDA) એ NPSની અલગ-અલગ સ્કીમને કેટેગરાઇઝ કરવા અને તેની સાથે સંકળાયેલી જાણકારી બતાવવા માટે નવું માળખુ લાગુ કર્યું છે.
આ અંતર્ગત રોકાણકારોને કોઈપણ સ્કીમમાં ઇક્વિટી એટલે કે શેરોમાં રોકાણનો હિસ્સો, જોખમ, રિટર્ન, ફી અને બેન્ચમાર્ક જેવી માહિતી એક સમાન રીતે બતાવવામાં આવશે. આ ઉપરાંત, 1 ઓક્ટોબર 2026 થી પોઇન્ટ ઓફ પ્રેઝન્સ (PoP) દ્વારા નવું NPS ખાતું ખોલાવવા પર દરેક પરમેનન્ટ રિટાયરમેન્ટ એકાઉન્ટ નંબર (PRAN) દીઠ 200 રૂપિયાની વન-ટાઇમ રજીસ્ટ્રેશન ફી લાગશે.
આ રકમ ખાતામાંથી એકસાથે કાપવામાં નહીં આવે. સેન્ટ્રલ રેકોર્ડ કીપિંગ એજન્સીઓ (CRA) દર ત્રિમાસિક ગાળામાં 50 રૂપિયાના હિસાબે યુનિટ રદ કરીને આ ફીની વસૂલાત કરશે. ખાતું ખુલવાની પ્રક્રિયા પૂરી થનારા ત્રિમાસિક ગાળાના આગામી મહિનામાં આ રકમ PoP ને આપવામાં આવશે.
5 કેટેગરીમાં વહેંચાશે સ્કીમ્સ
PFRDAએ 28 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ જારી સર્ક્યુલરમાં NPS સ્કીમની નવી કેટેગરી નક્કી કરી છે. નવી વ્યવસ્થામાં મુખ્યત્વે શેરોમાં રોકાણની હિસ્સેદારીના આધારે સ્કીમને પાંચ કેટેગરીમાં રાખવામાં આવશે.
- કેટેગરી A: 80-100% ઇક્વિટી, વેરી હાઇ રિસ્ક
- કેટેગરી B: 60-80% ઇક્વિટી, હાઇ રિસ્ક
- કેટેગરી C: 35-60% ઇક્વિટી, મીડિયમ રિસ્ક
- કેટેગરી D: 10-35% ઇક્વિટી, રિલેટિવલી લો રિસ્ક
- કેટેગરી E: 0-10% ઇક્વિટી, ડેટ-ફંડેડ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ
આનાથી ઇન્વેસ્ટર્સને સ્કીમ પસંદ કરવામાં પહેલા એ સમજવામાં સરળતા રહેશે કે તેમના પૈસા શેર માર્કેટમાં કેટલા લગાવી શકાય છે અને તેમાં કેટલું રિસ્ક છે.
એક સ્કીમ ફક્ત એક જ કેટેગરીમાં હશે
નવી વ્યવસ્થામાં કોઇ સ્કીમને બે કેટેગરીની વચ્ચે નહીં રાખી શકાય. ઉદાહરણ તરીકે, કોઇ સ્કીમ એકસાથે કેટેગરી B અને કેટેગરી Cમાં સામેલ નહીં થઇ શકે. તેને ચોક્કસ કેટેગરીમાંથી કોઇ એકમાં જ રાખવામાં આવશે. આનાથી અલગ-અલગ NPS સ્કીમની તુલના કરવી સરળ રહેશે.