(વાણિજ્ય પ્રતિનિધિ તરફથી)

મુંબઇ: ઇક્વિટી માર્કેટની જેમ બુલિયન માર્કેટની નજર પણ વાસ્તવમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેઇટ પર જ મંડાયેલી છે. બજારના વિશ્ર્લેષકો અનુસાર અમેરિકા-ઈરાન વાટાઘાટો, ક્રૂડ ઓઈલની ગતિવિધિ, ગ્લોબલ મેક્રો ડેટા આવતા અઠવાડિયે સોના-ચાંદીના વલણને નિર્ધારિત કરશે.

સ્વિટ્ઝર્લેન્ડના બર્ગનસ્ટોકમાં યોજાનારી વાટાઘાટો અને તેના પરિણામ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવશે, જ્યાં યુએસ વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ જે ડી વાન્સ ગયા અઠવાડિયે દુશ્મનાવટનો અંત લાવવા અને પરમાણુ વાટાઘાટોને પુનજીર્વિત કરવાના હેતુથી થયેલા ફ્રેમવર્ક કરાર તૈયાર કરવા માટે ઈરાની અધિકારીઓ સાથે ચર્ચાઓનું નેતૃત્વ કરશે તેવી અપેક્ષા છે. વિશ્ર્લેષકોએ જણાવ્યું હતું કે વાટાઘાટોના પરિણામ જોખમની ભાવના અને ઊર્જા બજારોને પ્રભાવિત કરી શકે છે, જેની અસર બુલિયન પર પડશે.

દરમિયાન,સોના પર કસ્ટમ ડયુટીમાં તાજેતરમાં થયેલા વધારાથી આયાતમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થયો છે ડયુટી વધારા પહેલા સરેરાશ ૭૦થી ૧૦૦ ટન સોનું આયાત કરવામાં આવતું હતું, જે હવે ઘટીને ૨૫થી ૩૦ ટન પ્રતિ મહિને થઈ ગયું છે. સરકારે ૧૩ મેથી સોના અને ચાંદી પર મૂળભૂત કસ્ટમ ડયુટી ૫ાંચ ટકાથી વધારીને ૧૦ ટકા કરી છે. તેણે ૫ાંચ ટકા કૃષિ માળખાગત સુવિધાઓ અને વિકાસ સેસ પણ લાદ્યો છે, જેનાથી અસરકારક આયાત ડયુટી ૧૫ ટકા થઈ ગઈ છે. આ અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો ડયુટી વધારો હતો અને જેણે જુલાઈ ૨૦૨૪માં લાગુ કરાયેલ કસ્ટમ ડયુટીમાં ઘટાડાને ઉલટાવી દીધો હતો.
આ પગલાનો ઉદ્દેશ્ય વધુ પડતી આયાતને નિયંત્રિત કરવા, દેશના વિદેશી હૂંડિયામણ અનામત પર દબાણ ઘટાડવા અને વધતી જતી વેપાર ખાધને ઘટાડવાનો હતો, જેના કારણે સોનાની આયાતને કારણે ચાલુ ખાતાના બોજમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો હતો. ભારત સોનાનો વિશ્ર્વનો બીજો સૌથી મોટો ગ્રાહક દેશ છે. નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬ માં, તેણે રેકોર્ડ પ્રમાણમાં સોનાની આયાત કરી, જેનાથી તેલ સિવાયના આયાત બિલમાં તેનો હિસ્સો નોંધપાત્ર રીતે વધ્યો હતો.

વાણિજ્ય મંત્રાલય દ્વારા જાહેર કરાયેલા વેપાર ડેટા અનુસાર, એપ્રિલમાં આશરે ૫.૬૩ બિલિયન ડોલરના સોનાની આયાત ડયુટી વધારા પછી મે મહિનામાં ઘટીને લગભગ ૩.૪૨ બિલિયન ડોલર થઈ ગઈ છે. જોકે, ર્ર્નિેેષ્ણાતો કહે છે કે, ડયુટી વધારાથી આયાત વૃદ્ધિની ગતિ ધીમી પડી છે પરંતુ માગમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થયો નથી. ઘરેણાંની મજબૂત માગ, વૈશ્ર્વિક અનિશ્ર્ચિતતા વચ્ચે સેફ હેવન માગ અને આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં સોનાના ઊંચા ભાવ આયાતને ટેકો આપવાનું ચાલુ રાખ્યું છે.