નવી દિલ્હી: પેપર લીક વિરોધી કાયદામાં સંશોધન વિધેયકને રાષ્ટ્રપતિએ મંજૂરી આપી દીધી છે. આ સાથે જ પેપર લીક કાયદામાં હવે સજાની જોગવાઈ વધુ કઠોર બની ગઈ છે. નવી જોગવાઈ અનુસાર પેપર લીકના કેસોમાં ચુકાદો ત્રણ મહિનાની અંદર આવશે. જ્યારે, દોષિતોને 10 વર્ષ સુધીની કેદ અને 10 કરોડ રૂપિયા સુધીનો દંડ ફટકારવામાં આવશે. પ્રશ્નપત્ર લીક વિરોધી સંશોધન વિધેયકને લઈને કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી પ્રહ્લાદ જોશીએ બુધવારે કહ્યું હતું કે આ વિધેયક પેપર લીકના આખા નેટવર્કને ખતમ કરવાનો એક પ્રયાસ છે. આ વિધેયક પરીક્ષા પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતા, વિશ્વસનીયતા અને નિષ્પક્ષતા વધારશે.
સંશોધન વિધેયક ભારે હોબાળા બાદ લોકસભામાંથી પસાર થયું હતું. આ બિલ પાસ થયા પછી શિક્ષણ મંત્રીએ 'એક્સ' પર એક પોસ્ટમાં લખ્યું હતું, ''લોકસભાએ લોક પરીક્ષા (અનુચિત સાધન નિવારણ) સંશોધન વિધેયક, 2026 પસાર કરી દીધું છે, જેનાથી પરીક્ષાઓમાં થતી ગરબડો સામે પહોંચી વળવા માટે એક સખત કાનૂની માળખું તૈયાર થશે. કઠોર સજા, તપાસની બહેતર પદ્ધતિઓ અને પરીક્ષામાં ગરબડ વિરુદ્ધ કડક કાર્યવાહીની જોગવાઈ વાળા આ વિધેયકનો ઉદ્દેશ્ય પ્રશ્નપત્ર લીકના આખા નેટવર્કને ખતમ કરવાનો અને પરીક્ષા પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતા, વિશ્વસનીયતા અને નિષ્પક્ષતાને વધારવાનો છે.''
નવા કાયદાની ખાસ વાતો
દરેક રાજ્યમાં પેપર લીકના કેસની સુનાવણી માટે ફાસ્ટ ટ્રૅક કોર્ટ બનશે, જ્યાં રોજેરોજ સુનાવણી થશે અને 90 દિવસની અંદર ટ્રાયલ પૂરું કરીને સજાની જાહેરાત કરવામાં આવશે.
2024ના કાયદામાં 3 થી 5 વર્ષ સુધીની સજાની જોગવાઈ હતી. હવે 5 થી 10 વર્ષ સુધીની સજા થઈ શકે છે.
2024ના કાયદામાં પેપર લીક માટે 10 લાખ રૂપિયાનો દંડ ફટકારવામાં આવતો હતો. હવે તેને વધારીને 10 કરોડ રૂપિયા કરી દેવામાં આવ્યો છે.
અગાઉ સેન્ટ્રલ ઇન્વેસ્ટિગેટિવ એજન્સી પેપર લીક સાથે જોડાયેલા કેસોની તપાસ કરતી હતી. હવે પેપર લીક સાથે જોડાયેલા કેસોની તપાસ માટે સ્પેશિયલ ટાસ્ક ફોર્સ (STF) ની રચના કરવામાં આવશે.
2024ના કાયદામાં પેપર લીક સાથે જોડાયેલા કેસોની તપાસ પૂરી કરવા માટે કોઈ સમયમર્યાદા નક્કી નહોતી, પરંતુ હવે નવા સંશોધનમાં 2 મહિનાની અંદર તપાસ પૂરી કરવાની વાત કહેવામાં આવી છે.
