નવી દિલ્હીઃ અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ UAE (યુએઈ) સાથે પોતાના સૈન્ય સંબંધો ખૂબ મજબૂત કરી ચૂક્યા છે. સંયુક્ત આરબ અમીરાત એટલે કે યુએઈ એ ઈઝરાયેલની એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ (હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલી) અને સૈન્ય કર્મચારીઓને પોતાના દેશમાં તૈનાત કરેલા છે. બરાકાહ ન્યૂક્લિયર પ્લાન્ટ પર ડ્રોન હુમલા બાદ યુએઈની સુરક્ષા વધારવા માટે અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ વધુ હથિયારો અને સહાય પહોંચાડી રહ્યા છે.
યુએઈ ઈઝરાયેલનું નજીકનું સહયોગી બની ચૂક્યું છે, ખાસ કરીને ઈરાન વિરુદ્ધ. બંને દેશો મળીને યુએઈની સુરક્ષા મજબૂત કરવામાં લાગ્યા છે, જેનાથી ઈરાન નારાજ છે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાનને સ્પષ્ટ ચેતવણી આપી છે. તેમણે કહ્યું કે ઈરાન માટે સમય યોગ્ય નથી, તેમણે ઝડપથી આગળ વધવું જોઈએ, નહીંતર તેમનામાં કંઈ બચશે નહીં.
ટ્રમ્પે શનિવારે વર્જિનિયા ગોલ્ફ ક્લબમાં પોતાની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા ટીમ (નેશનલ સિક્યુરિટી ટીમ) સાથે એક મહત્વની બેઠક કરી હતી. આ બેઠકમાં ઉપરાષ્ટ્રપતિ જેડી વેન્સ, વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયો, CIA (સીઆઈએ) ચીફ જોન રેટક્લિફ અને વિશેષ દૂત સ્ટીવ વિટકોફ સામેલ હતા. પેન્ટાગોને પહેલેથી જ ઈરાનના ઉર્જા કેન્દ્રો અને પાયાની સુવિધાઓને (ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને) નિશાન બનાવવા માટેનો સ્ટ્રાઈક પ્લાન (હુમલાની યોજના) તૈયાર રાખ્યો છે. આ પ્લાન હવે માત્ર અંતિમ નિર્ણયની રાહ જોઈ રહ્યા છે.
શું ઇરાન આ વખતે હુમલો કરવાની સ્થિતિમાં છે?
ઈરાન અત્યારે હુમલો કરવાના બદલે બચાવની સ્થિતિમાં (ડિફેન્સિવ મોડમાં) હોય તેવું દેખાઈ રહ્યું છે. તેની પાસે મિસાઈલો અને ડ્રોન છે, પરંતુ અગાઉના યુદ્ધમાં તેની ક્ષમતામાં ઘણો ઘટાડો થઈ ચૂક્યો છે. ઈરાન પાકિસ્તાન જેવા દેશોના માધ્યમથી રાજદ્વારી નીતિ (કૂટનીતિ) ચલાવી રહ્યું છે અને વિસ્તારના ઇસ્લામિક દેશો સાથે સારા સંબંધો બનાવવાની વાતો કરી રહ્યું છે.
ઈરાની મીડિયા પર લોકો હથિયારો સાથે યુદ્ધની તૈયારીઓ બતાવી રહ્યા છે, પરંતુ વાસ્તવિક સૈન્ય ક્ષમતા અમેરિકા અને ઈઝરાયેલની સરખામણીમાં ઘણી નબળી માનવામાં આવી રહી છે. ઈરાન સીધો મોટો હુમલો કરવાના બદલે તેના પ્રોક્સી ગ્રુપ્સ - હિઝબુલ્લાહ અને હૂતી દ્વારા જવાબ આપવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે.
શું અમેરિકા અને ઇઝરાયેલ ઇરાન પર કબજો કરી લેશે?
હાલમાં (ઈરાન પર) કબજો કરવાની કોઈ વાત નથી. ટ્રમ્પનો હેતુ ઈરાનને મજબૂર કરીને કરાર કરાવવાનો છે, નહીં કે આખા દેશ પર કબજો કરવાનો. અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમ, ઉર્જા કેન્દ્રો અને સૈન્ય ઠેકાણાઓ પર ટાર્ગેટેડ હુમલા કરવા માંગે છે. સંપૂર્ણ કબજો મેળવવો એ બહુ મોટું અને ખર્ચાળ સૈન્ય અભિયાન સાબિત થશે, જેના અત્યારે કોઈ સંકેતો નથી. બંને દેશો ઈરાનને નબળું પાડીને આ વિસ્તારમાં પોતાનો પ્રભાવ વધારવા માંગે છે.