અમદાવાદઃ ભારત અને પાકિસ્તાનના ભાગલાના 78 વર્ષ થઈ ગયા છે. હજુ પણ ઘણા પાકિસ્તાનીઓ સલામતી, સ્થિરતા અને ઉજ્જવળ ભવિષ્યની શોધમાં ગુજરાત આવી રહ્યા છે. આવા પરિવારો માટે અમદાવાદ મુખ્ય આશ્રયસ્થાન છે. ભાગલા વખતે પાકિસ્તાનથી મોટી સંખ્યામાં હિંદુઓ સિંધુ નદીના કિનારેથી સાબરમતીના કિનારે એટલે કે અમદાવાદ આવ્યા હતા. એ મુસાફરી ઘણા અર્થમાં ક્યારેય ખરેખર પૂરી થઈ નથી. દર વર્ષે અમદાવાદમાં રહેતા આશરે 150 પાકિસ્તાની લઘુમતીઓ ભારતીય નાગરિકતા માટે અરજી કરે છે.

સત્તાવાર આંકડાઓ મુજબ, છેલ્લા એક દાયકામાં અમદાવાદમાં સ્થાયી થયેલા 2,049 પાકિસ્તાની નાગરિકોએ ભારતીય નાગરિકતા માટે અરજી કરી છે. જેમાંથી હિંદુ, શીખ, જૈન, બૌદ્ધ, પારસી અને ખ્રિસ્તી સહિતના લઘુમતી સમુદાયના 1,295 વ્યક્તિઓને છેલ્લા નવ વર્ષમાં અમદાવાદ જિલ્લા કલેક્ટર દ્વારા ભારતીય નાગરિકતા આપવામાં આવી છે.

હાલમાં, આશરે 500 થી 700 અરજીઓ પેન્ડિંગ છે અને પ્રક્રિયા હેઠળ છે. આઝાદીના દાયકાઓ વીતી ગયા હોવા છતાં, કેટલાક પાકિસ્તાની લઘુમતીઓ લગ્ન પછી અથવા પાકિસ્તાનમાં ધાર્મિક ઉત્પીડનથી બચવા માટે ભારતમાં સ્થાયી થઈ રહ્યા છે. અમદાવાદમાં આવા અનેક પરિવારો મુખ્યત્વે મેઘાણીનગર, સરદારનગર, બાપુનગર અને નરોડા જેવા વિસ્તારોમાં કેન્દ્રિત છે. અમદાવાદમાં અફઘાનિસ્તાન અને બાંગ્લાદેશના લઘુમતીઓની અરજીઓ તુલનાત્મક રીતે ઓછી જોવા મળે છે.

નાગરિકતા મેળવવાની પ્રક્રિયા

જ્યારે કોઈ અરજદાર જરૂરી દસ્તાવેજો સાથે ઓનલાઈન અરજી સબમિટ કરે છે, ત્યારે જિલ્લા વહીવટીતંત્રની દેખરેખ હેઠળ પ્રક્રિયા આગળ વધે છે. દસ્તાવેજોની ચકાસણી પછી, અરજદારે કલેક્ટર સમક્ષ નિષ્ઠાના શપથ લેવા પડે છે. ત્યારબાદ કેન્દ્રીય અને રાજ્ય ઇન્ટેલિજન્સ બ્યુરો (IB) દ્વારા બેકગ્રાઉન્ડ ચેક કરવામાં આવે છે. આ સમગ્ર પ્રક્રિયા પૂર્ણ થવામાં સામાન્ય રીતે છ થી આઠ મહિનાનો સમય લાગે છે.

સામાન્ય રીતે વિદેશી નાગરિકોની અરજીઓ કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલય દ્વારા જોવામાં આવે છે. જોકે, 2016 અને 2018 માં, કેન્દ્ર સરકારે અમદાવાદ, ગાંધીનગર અને કચ્છ જિલ્લાના કલેક્ટરોને પાકિસ્તાન, અફઘાનિસ્તાન અને બાંગ્લાદેશના લઘુમતી અરજદારોને ભારતીય નાગરિકતા આપવાની સત્તા સોંપી હતી.