(અમારા પ્રતિનિધિ તરફથી)
મુંબઈ: મુંબઈનો મહત્ત્વાકાંક્ષી કશેળી (ભીવંડી)-મુલુંડ ઓક્ટ્રોય નાકા વોટર ટનલ પ્રોજેક્ટ તેના સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ તબક્કામાં પ્રવેશવા માટે તૈયાર છે, જેમાં ટનલ બોરિંગ મશીન (ટીબીએમ) નો ઉપયોગ કરીને ટનલ બોરિંગ સપ્ટેમ્બર સુધીમાં શરૂ થવાનું છે. ૭.૧૩ કિલોમીટર લાંબી ૪.૫ મીટર વ્યાસની ટનલ ઓક્ટોબર ૨૦૩૦ સુધીમાં પૂર્ણ થવાની ધારણા છે. આ પ્રોજેક્ટ અંડરગ્રાઉન્ડ વોટર ક્ધવેયન્સ નેટવર્ક દ્વારા ટ્રાન્સમિશન (પાણીનું ગળતર) નુકસાન ઘટાડીને શહેરની પાણી વિતરણ વ્યવસ્થાની કાર્યક્ષમતામાં સુધારો કરવાની પાલિકાની યોજનાનો એક ભાગ છે.
પાલિકાના એડિશનલ કમિશનર (પ્રોજેક્ટ્સ) અભિજિત બાંગરે સ્થળ મુલાકાત દરમ્યાન પ્રોજેક્ટની સમીક્ષા કરી અને અધિકારીઓને ગુણવત્તા સલામતી અને સમયરેખાનું પાલન સુનિશ્ર્ચિત કરતી વખતે કામની ગતિ જાળવી રાખવા નિર્દેશ આપ્યો. આ ટનલ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૪થી નિર્માણાધીન  છે. પાલિકાના અધિકારીના જણાવ્યા અનુસાર ખોદકામ માટે જરૂરી ૧૪ કિલોમીટર લાંબી ક્ધવેયર સિસ્ટમ સાથે ૫.૩ મીટર વ્યાસ ટીબીએમના તમામ ઘટકો પ્રોજેક્ટ સ્થળ પર પહોંચી ગયા છે. કશેળી ખાતે, ૧૨૮ મીટર ઊંડા રિકવરી શાફ્ટનું ખોદકામ, જેનો ઉપયોગ ટનલિંગ પછી ટીબીએમ મેળવવા માટે કરવામાં આવશે, તે ૨૭ મીટરની ઊંડાઈ સુધી પ્રગતિ કરી છે. મુલુંડના છેડે ૧૩૪ મીટર ઊંડા લોન્ચિંગ શાફ્ટનું ખોદકામ પૂર્ણ થયું છે, તેની સાથે ૯૫ મીટર એસેમ્બલી ટનલ, ૪૦ મીટર ટેઇલ ટનલ અને ૨૫ મીટર ટ્યુબ ટનલનું ખોદકામ પણ પૂર્ણ થયું છે. શાફ્ટ માટે આરસીસી લાઇનિંગનું કામ પણ શરૂ થઈ ગયું છે. 
અભિજિત બાંગરે જણાવ્યું હતું કે આ પ્રોજેક્ટ ભાતસા સિસ્ટમમાંથી પાણી વહન કરવા માટે એક વધારાનો ભૂગર્ભ કોરિડોર પૂરો પાડશે, જે ટ્રાન્સમિશન નુકસાન ઘટાડવામાં અને મુંબઈના પાણીપુરવઠાની વિશ્ર્વસનીયતામાં સુધારો કરવામાં મદદ કરશે. તેમણે અધિકારીઓને સમયપત્રક મુજબ પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ કરવા અને બાંધકામ ગુણવત્તા અને સલામતીના ઉચ્ચતમ ધોરણો જાળવવા નિર્દેશ આપ્યો હતો. દરમ્યાન પાલિકાનો  તૃતીય-પ્રક્રિયા કરેલ ગંદા પાણીના પરિવહન માટે ભૂગર્ભ ટનલ પ્રોજેક્ટ એક મહત્ત્વપૂર્ણ સીમાચિહ્ન પર પહોંચ્યો છે, જેમાં ૧૧.૬૧ કિમી લાંબી ઘાટકોપર-ભાંડુપ ટનલ માટે ટનલ બોરિંગ જાન્યુઆરી ૨૦૨૭ માં શરૂ થવાનું છે. ટ્રીટ કરેલા ગંદા પાણીના પુર્ન ઉપયોગને વિસ્તૃત કરવા માટે પાલિકાના ઘાટકોપર એસટીપીને ભાંડુપ કૉમ્પ્લેક્સ અને ધારાવી એસટીપીને ઘાટકોપર એસટીપી સાથે જોડતી બે સમર્પિત ક્ધવેયન્સ ટનલ બનાવી રહી છે. ઘાટકોપર-ભાંડુપ સુધીના પટ્ટા માટે, ૧૭૫-મીટર ઊંડા ભાંડુપ શાફ્ટનું ખોદકામ ૧૩૬ મીટર સુધી પહોંચી ગયું છે, જ્યારે ભાંડુપ એસટીપીની અંદરના બે શાફ્ટ પર કામ ૮ મીટર અને ૨૫ મીટર સુધી આગળ વધ્યું છે. એકવાર પૂર્ણ થયા પછી ટનલ ઔદ્યોગિક અને અન્ય બિન-પીવાલાયક ઉપયોગ માટે તૃતીય-પ્રક્રિયા કરેલ પાણીનું વહન કરશે, પીવાના પાણી પર નિર્ભરતા ઘટાડશે અને મુંબઈની પાણીની ટકાઉપણું મજબૂત બનાવશે.