ગાંધીનગરઃ ગુજરાતમાં વધુ એક મેગા ન્યુક્લિયર પાવર પ્લાન્ટ સ્થાપવામાં આવશે. અમદાવાદ નજીક આ પ્લાન્ટ સ્થાપવામાં આવશે. રાજ્ય સરકાર અને કેન્દ્ર સરકાર આણંદ જિલ્લાના ધુવારણ ખાતે 50:50ના સંયુક્ત સાહસ દ્વારા નવો ન્યુક્લિયર પાવર પ્રોજેક્ટ સ્થાપવના કામ કરી રહ્યા હોવાનું સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું. આ સૂચિત પ્રોજેક્ટની સ્થાપિત ક્ષમતા 4,200 મેગાવોટ અથવા 7,000 મેગાવોટ હોવાની શક્યતા છે, જેની અંતિમ રૂપરેખા હજુ ઉચ્ચ સ્તરે નક્કી કરવામાં આવી રહી છે. પ્રતિ મેગાવોટ અંદાજે રૂ. 35 કરોડના રોકાણ મુજબ, આ પ્રોજેક્ટમાં આશરે રૂ. 1.25 લાખ કરોડથી રૂ.2.25 લાખ કરોડ સુધીનું રોકાણ થઈ શકે છે, જે સંભવિતપણે ગુજરાતના ઊર્જા ક્ષેત્રના સૌથી મોટા રોકાણોમાંનું એક બનશે.
1,100 હેક્ટર જમીન ઉપલબ્ધ
આ ઉપરાંત સૂત્રોએ કહ્યું, સેમિકન્ડક્ટર મેન્યુફેક્ચરિંગ, ગ્રીન હાઇડ્રોજન, ડેટા સેન્ટર્સ, ઇલેક્ટ્રિક મોબિલિટી અને અન્ય વધુ ઊર્જા વાપરતા ઉદ્યોગોના વિકાસને કારણે ગુજરાતમાં વીજળીની માંગમાં તીવ્ર વધારો થવાની સંભાવના વચ્ચે આ પ્રોજેક્ટનું આયોજન કરવામાં આવી રહ્યું છે. પ્રોજેક્ટ માટે 1,100 હેક્ટર જમીન ઉપલબ્ધ છે. પ્રોજેક્ટની સાથે સ્થાપવામાં આવનાર ન્યુક્લિયર ફ્યુઅલ કોમ્પ્લેક્સ માટે કેન્દ્ર સરકારની ટીમે સ્થળની મુલાકાત પણ લઈ લીધી હોવાનું ઉમેર્યું હતું.
સૂત્રોએ જણાવ્યું કે, ધુવારણ ખાતે સૂચિત ન્યુક્લિયર પાવર કોમ્પ્લેક્સ માટે આણંદ જિલ્લાના ખંભાત તાલુકામાં જરૂરી જમીનની ઉપલબ્ધતા ચકાસી લીધી છે. પ્રાથમિક મૂલ્યાંકન મુજબ આ સ્થળ મોટા પાયે પરમાણુ પ્રોજેક્ટ વિકસાવવા માટે પ્રબળ સંભાવનાઓ છે. આ સૂચિત કેન્દ્ર-રાજ્ય સંયુક્ત સાહસ ન્યુક્લિયર પાવર કોર્પોરેશન ઓફ ઇન્ડિયા લિમિટેડઅને ગુજરાત સ્ટેટ ઇલેક્ટ્રિસિટી કોર્પોરેશન લિમિટેડ વચ્ચે રચાશે. સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે, એક સમર્પિત સંયુક્ત સાહસ કંપની સ્થાપવા માટે ચર્ચાઓ ચાલી રહી છે. જે આ સિવિલ ન્યુક્લિયર પાવર એસેટનું ડેવલપમેન્ટ, નિર્માણ અને સંચાલન કરી શકે છે. તેમજ ભૂકંપ સંબંધી પરિબળો, ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય પરિસ્થિતિઓ અને કૂલિંગ વોટરની ઉપલબ્ધતા સહિતના મૂલ્યાંકનો સાથે સાઇટના વિગતવાર લાક્ષણિકતા અભ્યાસો ચાલી રહ્યા છે. ટેક્નોલોજીના વિકલ્પોમાં સ્વદેશી અને વિદેશી રિએક્ટર ડિઝાઇન્સ વિચારણા હેઠળ છે.
ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ એટોમિક એનર્જીસાથેની ચર્ચાના આધારે, ધુવારણ ખાતે પ્રમાણિત સ્વદેશી પ્રેસરાઇઝ્ડ હેવી વોટર રિએક્ટર ટેક્નોલોજી, પ્રેસરાઇઝ્ડ વોટર રિએક્ટર્સ તેમજ પ્રમાણિત અને નિયમન હેઠળની વિદેશી રિએક્ટર ટેક્નોલોજીના ઉપયોગ અંગે ચકાસણી કરવામાં આવી રહી હોવાનું પણ સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું.
રાજ્ય સરકારે શક્યતાઓ ચકાસવા અને સંકલિત નીતિગત તેમજ વહીવટી સહાય પૂરી પાડવા માટે એક હાઇ-પાવર કમિટી અને એક્ઝિક્યુટિવ કમિટીની રચના કરી છે. આ મહત્ત્વાકાંક્ષી પ્રોજેક્ટના વિવિધ પાસાઓની તપાસ અને તેને આખરી ઓપ આપવા માટે એક્ઝિક્યુટિવ કમિટીની બે બેઠકો યોજાઈ ચૂકી છે.
જો મંજૂરી મળશે, તો ધુવારણ પ્રોજેક્ટ ગુજરાતના વર્તમાન ન્યુક્લિયર પોર્ટફોલિયોમાં વધારો કરશે. હાલમાં તાપી જિલ્લામાં કાકરાપાર એટોમિક પાવર સ્ટેશન ખાતે ચાર કાર્યરત રિએક્ટર છે — જેમાં 220 મેગાવોટના બે એકમો અને સ્વદેશી રીતે વિકસાવવામાં આવેલા 700 મેગાવોટના બે એકમોનો સમાવેશ થાય છે — જેની કુલ સ્થાપિત પરમાણુ ક્ષમતા 1,840 મેગાવોટ છે.