નિશા સંઘવી
ભારતમાં આરોગ્ય વીમો એ પરિવારની આર્થિક સુરક્ષાનું મજબૂત સાધન બન્યું છે, પરંતુ વીમાધારકના અવસાન પછી ક્લેઇમ પ્રક્રિયા સરળ બને તે માટે નોમિનેશન જરૂરી છે માટે આપણે અહીં જાણી લઈએ આરોગ્ય વીમામાં નોમિનેશનનું મહત્ત્વ, તેના ફાયદા, ઈત્યાદિ …
નોમિનેશન શું છે?
આરોગ્ય વીમામાં નોમિનેશન એટલે વીમાધારક દ્વારા પોલિસી ખરીદતી વખતે અથવા પછી કોઈ વ્યક્તિને નોમિની તરીકે નામાંકિત કરવું, જે વીમાધારકના મૃત્યુ પછી ક્લેઇમની રકમ મેળવી શકે. ઈંછઉઅઈંના નિયમો અનુસાર, નોમિની માત્ર ક્લેઇમની રકમ સંભાળે છે અને તે કાનૂની વારસદાર નથી, પરંતુ તે પ્રક્રિયાને ઝડપી બનાવે છે. નોમિની પત્ની, બાળકો, માતા-પિતા અથવા કોઈ વિશ્વાસપાત્ર વ્યક્તિ હોઈ શકે છે – એક કરતા વધુ નોમિની પણ નામાંકિત કરી શકાય છે.
નોમિનેશન કેમ જરૂરી છે?
વીમાધારકના અચાનક અવસાન પછી, પોલિસી વિના નોમિનેશન,વિના ક્લેઇમ માટે કોર્ટમાંથી સક્સેશન સર્ટિફિકેટ મેળવવું પડે છે, જે મહિનાઓ લાગે છે. નોમિનેશનથી ક્લેઇમ સેટલમેન્ટ 30-45 દિવસમાં થાય છે. કાર્યકારી ફાયદા:
- ક્લેઇમ પ્રક્રિયા ઝડપી અને હસ્સલ-મુક્ત
- કુટુંબીઓ વચ્ચે વિવાદો ટાળે
- કાનૂની જટિલતાઓથી બચાવે
નોમિનેશન વિના થતો વિલંબ…
આ એક ઉદાહરણ જોઈએ…
અમદાવાદના રાજેશ પટેલ (45),એ 10 લાખની આરોગ્ય વીમા લીધી પણ નોમિનેશન નહોતું કર્યું. હૃદયરોગથી અવસાન પછી પત્નીને કેન્સર સારવાર માટે 5 લાખ ક્લેઇમ કરવાનો હતો, પણ વીમા કંપનીએ કોર્ટ સર્ટિફિકેટ માગ્યું. 6 મહિના વિલંબથી પરિવારે ઉધાર લઈને સારવાર કરાવી, 2 લાખ વધારાનું ખર્ચાયું. નોમિનેશન હોત તો 30 દિવસમાં ક્લેઇમ મળ્યો હોત.
નોમિનેશન કેવી રીતે કરવું?
પ્રોપોઝલ ફોર્મમાં નોમિનીનું નામ, સંબંધ, ID ભરો. પછી લેખિત અરજીથી બદલાવો; ઓનલાઈન પણ શક્ય. નાના બાળકને નોમિની બનાવો તો ગાર્ડિયન નામો. વાર્ષિક તપાસો.
નિષ્કર્ષ :
આરોગ્ય વીમામાં નોમિનેશન એ નાનું પગલું છે, જે મોટી આર્થિક સુરક્ષા આપે છે. રાજેશ પટેલ જેવા કેસથી શીખીને આજે જ તમારી પોલિસી પણ તપાસી લો…!
